Ένας νέος κορωνοϊός που ανακαλύφθηκε σε νυχτερίδες στη Βραζιλία, έχει γενετικές ομοιότητες με τον MERS-CoV, τον ιό που προκάλεσε εκατοντάδες θανάτους από το 2012, σύμφωνα με νέα επιστημονική μελέτη. Παρότι οι ειδικοί δεν έχουν ακόμη επιβεβαιώσει αν ο νέος ιός μπορεί να μολύνει ανθρώπους, τα πρώτα δεδομένα δείχνουν πιθανή αλληλεπίδραση με τον υποδοχέα που χρησιμοποιεί ο MERS.
Γενετική συγγένεια με τον MERS
Ο νέος κορωνοϊός, που εντοπίστηκε από επιστήμονες από το Σάο Πάολο και τη Σεαρά σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Χονγκ Κονγκ, μοιάζει γενετικά κατά 72% με τον MERS-CoV, ενώ η πρωτεΐνη-ακίδα του – το τμήμα που επιτρέπει στον ιό να προσκολληθεί στα κύτταρα του ξενιστή – εμφανίζει ομοιότητα 71,74% με εκείνη του MERS.
«Δεν είμαστε ακόμη σίγουροι αν μπορεί να μολύνει ανθρώπους, αλλά ανιχνεύσαμε τμήματα της πρωτεΐνης-ακίδας του ιού που υποδηλώνουν πιθανή αλληλεπίδραση με τον υποδοχέα του MERS-CoV», δήλωσε η Μπρούνα Στεφάνι Σιλβέριο, συγγραφέας της μελέτης και υποψήφια διδάκτορας.
Ανησυχία και έρευνες σε εργαστήρια υψηλής ασφάλειας
Οι επιστήμονες σχεδιάζουν να διεξάγουν περαιτέρω πειράματα σε εργαστήρια υψηλής βιοασφάλειας στο Χονγκ Κονγκ προκειμένου να εκτιμήσουν τον πιθανό κίνδυνο μετάδοσης στον άνθρωπο.
«Η επιτήρηση αυτή βοηθά στην ανίχνευση κυκλοφορούντων ιών και στον εντοπισμό των κινδύνων μετάδοσης σε άλλα ζώα ή ακόμα και στον άνθρωπο», εξηγεί ο δρ Ρικάρντο Ντουράες-Καβαλιό, ένας εκ των συγγραφέων της μελέτης.
Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Journal of Medical Virology (JMV), ανέλυσε 423 δείγματα από στοματικά και πρωκτικά επιχρίσματα 16 διαφορετικών ειδών νυχτερίδων. Από αυτά, οι ερευνητές ταυτοποίησαν επτά κορωνοϊούς σε πέντε δείγματα, τα οποία προέρχονταν από νυχτερίδες στην πόλη Φορταλέζα, στη βορειοανατολική Βραζιλία.
Ο νέος ιός παρουσιάζει υψηλή γενετική ομοιότητα με κορωνοϊούς που σχετίζονται με τον MERS και έχουν εντοπιστεί σε ανθρώπους και καμήλες. Επιπλέον, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ενδείξεις ανασυνδυασμού στο γονιδίωμά του, μια διαδικασία μέσω της οποίας οι ιοί ανταλλάσσουν γενετικό υλικό, κάτι που μπορεί να επηρεάσει την ικανότητά τους να μεταδίδονται και να προσαρμόζονται σε νέους ξενιστές.
Ο ρόλος των νυχτερίδων
Η μελέτη υπογραμμίζει τη σημαντική γενετική ποικιλομορφία των κορωνοϊών και την ανάγκη συνεχούς επιδημιολογικής παρακολούθησης των νυχτερίδων, καθώς θεωρούνται βασικοί φορείς νέων ιών με δυναμική μετάδοσης σε άλλα είδη.
«Οι νυχτερίδες είναι σημαντικά αποθετήρια ιών και γι’ αυτό απαιτείται διαρκής παρακολούθηση», τονίζει ο δρ Ντουράες-Καβαλιό.
Οι ερευνητές επισημαίνουν, ακόμα, την ανάγκη για συστηματική και συντονισμένη ανάλυση των ιών που εντοπίζονται στη φύση, με τη συμμετοχή διαφορετικών τομέων της επιστήμης και την ενσωμάτωση των δεδομένων σε ενιαίες πλατφόρμες επιτήρησης, οι οποίες μπορούν να αξιοποιηθούν από τα συστήματα υγείας για την πρόληψη μελλοντικών επιδημιών και πανδημιών.
«Η μελέτη μας δείχνει πόσο σημαντικό είναι να καταστεί αυτή η έρευνα πιο συστηματική και ενσωματωμένη, ώστε να προλαμβάνουμε κρίσεις δημόσιας υγείας προτού εξελιχθούν σε παγκόσμια προβλήματα», καταλήγει ο δρ Ντουράες-Καβαλιό.
